De stralingssterkte ... verder vanaf de vorige pagina
Voor een isotrope straler met richtingsonafhankelijke stralingssterkte kan de
integraal worden opgelost. Bij een kegelvormige ruimtehoek zoals in de afbeelding in de
linkerkolom van de vorige pagina, die echter in de richting van het zenit is georiënteerd,
varieert de azimuthoek van 0 tot .
De zenithoek varieert van 0 tot de halve openingshoek
:
Deze oplossing is een alternatief voor de berekening in het voorbeeld
Efficiëntie van een lenscollimat op de vorige pagina.
Opdracht 2: Isotrope stralers
↓ ↑
-
Vergroot de ruimtehoek van de naar het zenit gerichte kegel tot een halve bol (of: tot
een halve ruimte). Wat is dan het verband tussen stralingsvermogen en stralingssterkte?
-
Vergroot de ruimtehoek verder tot de hele ruimte en bereken opnieuw het verband.
Controleer uw resultaten op deze pagina!
Bij anisotrope stralers, waarvan de emissie symmetrisch is rond een as, kan de
integraal gedeeltelijk worden opgelost. Hiervoor bekijken we de volgende grafiek, waarin een
axiaal symmetrische ruimtehoek rond de verticale as (de zenitas) wordt weergegeven en eruitziet
als een band rond de halve bol. Deze eveneens differentiële ruimtehoek is:
Door aan te nemen dat de stralingssterkte
alleen afhankelijk is van de zenithoek ϑ kan de emissie worden geïntegreerd
over de azimuthoek φ:
Vergelijkingen ↓ ↑
Mathematische vergelijkingen worden getoond met behulp van de
Mathematical
Markup Language (MathML), die wordt ondersteund door Mozilla Firefox
en Safari. Dit is mogelijk niet beschikbaar voor andere browsers.
Integratie over de azimuthoek
φ van 0 tot resulteert in een band rond de
bol onder de zenithoek
ϑ met de breedte
Rd
ϑ.
Vanwege de differentiële breedte is ook deze band een differentiële oppervlakte-element d
a.
Opdracht 3: Anisotrope stralers
↓ ↑
De axiaal symmetrische stralingssterkte van een lamp wordt gegeven door
.
-
Schets de verdeling van de stralingssterkte over de zenithoek ϑ
van 0 tot 180°.
-
Bereken het totale uitgestraalde stralingsvermogen als functie van de stralingssterkte
voor ϑ = 0.
Controleer uw resultaten op deze pagina!
Een bijzondere vorm van anisotrope stralers zijn de cosinusstralers of
Lambert-stralers, genoemd naar de wiskundige en natuurkundige Johann Heinrich
Lambert (1728-1777). Deze stralers worden besproken in
supplement 1.8.
Methoden voor het meten van de stralingssterkte worden beschreven in het
gedeelte over radiantie.